„Okupili smo se i ove godine kraj simbola otpora jednog naroda, kako bismo obeležili 148. godišnjicu od oslobođenja Vranja od Turaka. Simbol otpora, „Čika Mita“, prkosno odoleva vremenu, podsećajući nas na zaveštanje naših predaka, na njihov amanet da se sloboda čuva i brani. Spomenik neznanom oslobodiocu, koga su Vranjanci odmila nazvali „Čika Mita“, nije obeležje namenjeno konkretnom junaku. To je spomenik svim vojnicima koji su Vranju doneli slobodu, nakon najmračnijeg perioda u našoj istoriji, nakon više od četiri veka.

 

Roksandićevo delo krasi ovaj trg već 123 godine. Rušen u oba svetska rata od strane Bugara, teško oštećen, bez leve ruke u kojoj drži pušku, tihi heroj i dalje ponosno gleda na Vranje, simbolizujući prkos i snagu malog naroda na Balkanu. Rešenog da svoju zemlju odbrani i sačuva od svih onih koji na Srbiju gledaše kao na parče zemlje, koje valja pokoriti i uništiti.

 

Gledajući Čika Mitu, zamišljamo hladni januar 1878. godine i najvažnije bitke za oslobođenje našeg grada od viševekovnog ropstva. Poput onih odlučujućih, kod Ranutovca, odnosno kod brda Čavrljuga. Prve su u varoš ušle jedinice Dobrovoljačkog korpusa i odreda Radomira Putnika, koji je nastavio da goni užasnute Turke na jug, pa je Bujanovac oslobođen već narednog dana, a Preševo i Trgovište dan kasnije.

 

Oslobodilac, general Jovan Belimarković ušao je u Vranje 31. januara, nešto posle podneva. Grad je bio okićen ćilimima i zastavama, na opšte oduševljenje meštana. Bio je dočekan kako i dolikuje, a i kasnije je ostao omiljen među Vranjancima.

 

General Belimarković doneo je slobodu Vranjancima, nakon 422 godine, sedam meseci i 17 dana.

 

U borbama za oslobođenje varoši, srpska je vojska zarobila skoro 1700 turskih vojnika na čelu sa Rasim-pašom i 48 oficira. Turci su u pokušaju da odbrane svoje položaje izgubili 630 vojnika, uz 1.236 ranjenih, dok je srpska vojska imala 122 poginula i 229 ranjenih vojnika i oficira. Višednevne borbe za oslobođenje Vranja imale su značajno mesto u dvogodišnjem srpsko – turskom ratu. Ne samo zbog toga što su srpski bataljoni i dobrovoljački odredi bili brojčano manji, već i zbog same taktike i dokazanog junaštva.

 

Naš “Čika Mita” upravo svedoči o vremenu srčanosti i rodoljublja, kada je Srbija sazrevala kao mlada evropska država, utemeljena na principima slobode i suverenosti. Na principima koji su nas odredili i utabali put razvoja i prosperiteta. U decenijama koje su usledile, srpska se država razvijala i napredovala, kao respektabilni deo porodice evropskih naroda. Naš je evropski put viševekovni, tokom kojeg smo baštinili i dalje to činimo, osnovne postulate savremenih, modernih država. U temelje našeg društva utkani su krv, suze i znoj naših heroja, koji nas obavezuju da slobodu i nezavisnost branimo po svaku cenu. Jer kako Aleksa Šantić piše: “I svuda gdje je srpska duša koja, tamo je meni otadžbina moja, moj dom i moje rođeno ognjište”, istakao je gradonačelnik Milenković.  

 

Vence i cveće položili su gradonačelnik Vranja dr Slobodan Milenković sa saradnicima, savetnik predsednika Republike Dejan Savić, komandant Četvrte brigade Kopnene vojske general Grujica Vuković sa saradnicima, narodni poslanici Goran Nikolić i Dragan Nikolić, načelnik Pčinjskog Upravnog okruga Srećko Pejković, predsednik gradske opštine Vranjska Banja Dragan Sentić, predsednica opštine Trgovište Nataša Manasijević i narodni poslanik Nenad Krstić, delegacije iz Trebinja i Banja Luke, počasni konzul Republike Srbije u Severnoj Makedoniji Mihajlo Filev, delegacije Kumanova i Krive Palanke, gradskih opština Čučer Sandevo i Ilinden iz Severne Makedonije, predstavnik Srba u Severnoj Makedoniji Saša Bogdanović, načelnik Policijske uprave Saša Nedeljković sa saradnicima, načelnik Centra BIA Miloš Ristić sa saradnicima i predstavnici boračkih i udruženja građana.  

 

Parastos poginulim ratnicima služio je  vladika lipljanski Dositej sa sveštenstvom Eparhije vranjske.

 

U prigodnom programu učestvovali su Gradski mešoviti hor, predstavnici Muzičke škole „Stevan Mokranjac“ i Pozorišta ,,Bora Stanković“.